it dirseği, gözde arpacık
Göz Enfeksiyonu

Gözde Arpacık, it dirseği Nedir? Nasıl Geçer?

Arpacık Nedir?

Arpacık, göz kapağında yer alan yağ bezlerinin (özellikle meibomian bezleri) enfeksiyonudur. Genellikle göz kapağında sivilceye benzeyen, kızarık ve şiş bir yapı olarak ortaya çıkar. Ağrı, hassasiyet ve rahatsızlık hissi görülebilir. Çoğu zaman birkaç gün ile bir hafta içinde kendiliğinden veya tedavi ile iyileşir. Bu süreçte göz hijyenine dikkat etmek, sıcak pansuman uygulamak ve doktorun önerdiği antibiyotikli damla veya pomatları kullanmak önemlidir.

Arpacık Türleri

Dış Arpacık: En sık görülen türdür. Kirpik kökleri veya yağ bezlerinin iltihabıdır.

İç Arpacık: Göz kapağının içinde yer alan meibomian bezlerinin enfeksiyonudur. Daha derinde ve genellikle daha ağrılıdır.

  • Şalazyon Nedir?

Şalazyon, meibomian bezlerinin tıkanması sonucu gelişen kistik bir yapıdır. Başlangıçta iç arpacık şeklinde olabilir. Ağrısız başlasa da zamanla büyüyerek ağrı ve baskı hissi yaratabilir. Tedavi edilmezse görmeyi etkileyebilir veya tüm kapağı tutabilir.

Arpacık Belirtileri

Göz kapağında kırmızı, şiş, iltihaplı kabarıklık

Ağrı, sıcaklık artışı ve kızarıklık

Gözde batma, sulanma, ışık hassasiyeti

Çapaklanma ve göz kapağında kabuklanma

Arpacık Neden Oluşur?

En sık neden, tıkanmış yağ bezlerinde bakteriyel enfeksiyondur. En yaygın etken Stafilokok bakterileridir. Risk faktörleri şunlardır:

Daha önce arpacık/şalazyon geçirmiş olmak

Göz hijyenine dikkat edilmemesi

Makyajla uyumak, hijyensiz makyaj malzemeleri

Kirli kontakt lens kullanımı

Blefarit (kirpik dibi iltihabı) ve rozasea

Yorgunluk, stres, bağışıklık düşüklüğü

Tanı Nasıl Konur?
Tanı, göz doktorunun biomikroskopla yapacağı muayene ile konur. Meibografi ile yağ bezlerinin durumu ayrıntılı olarak incelenebilir.

Tedavi Yöntemleri
Hijyen ve Sıcak Pansuman:

Kirpik dipleri özel solüsyonla temizlenir

Günde 2-3 kez 5-10 dakika sıcak pansuman yapılır

Ardından masaj uygulanır

İlaç Tedavisi:

Antibiyotikli damla ve merhemler kullanılır

Gerekirse sistemik antibiyotik başlanabilir

Yeni Teknolojik Yöntemler:

IPL Lazer (Yoğun Atımlı Işık): Blefarit, demodex ve arpacıkta etkilidir. Şalazyona dönüşme riskini azaltır.

Infrared Maske: Yağ bezlerini yumuşatarak tıkanıklıkları açar.

Arpacık Ameliyatı Ne Zaman Gerekir?
Arpacık 3-4 haftadan uzun süredir varsa, sertleşmiş veya kistleşmişse, cerrahi tedavi uygulanır. Lokal anesteziyle kapak içinden yapılan küçük bir kesi ile iltihap boşaltılır.

Nelere Dikkat Edilmeli?

Elleri yıkamadan göze dokunmayın

Arpacığı sıkmayın veya patlatmayın

Göz makyajı yapmayın

Havlu gibi kişisel eşyaları paylaşmayın

Göz kapağınıza sıcak pansuman ve masaj yapın

Sık Sorulan Sorular
Gözde arpacığa ne iyi gelir?
Sıcak pansuman ve ardından masaj, tıkanıklığı açarak rahatlama sağlar.

Sıcak pansuman nasıl yapılır?
Ilık suya batırılmış temiz bez veya pamuk, göz kapağına 5-10 dakika uygulanır. Cilt yakılmamalıdır.

Arpacık kendi kendine geçer mi?
Bazı arpacıklar tedavi olmadan geçse de, şalazyona dönüşmemesi için takip edilmelidir.

Ne kadar sürede geçer?
Genellikle 7-10 gün içinde düzelir.

Bulaşıcı mıdır?
Başka kişilere bulaşmaz ama aynı kişide tekrarlayabilir.

Bitkisel yöntemler işe yarar mı?
Sıcak çay veya suyla yapılan pansuman yararlıdır; sarımsak gibi uygulamalardan kaçınılmalıdır.